Rituelen

Projectomschrijving

Tradities zijn er om in ere gehouden te worden. Dat is de gangbare opvatting. En cultureel erfgoed moeten we koesteren. Dat is een nobel streven. Maar wáárom willen we dat eigenlijk en hóe doe je dat? In het tentoonstellingsproject ‘Rituelen’ wordt gezocht naar een antwoord op deze vragen. Ook daaraan verwante issues komen aan bod. In verschillende bijdragen staan onder meer jacht- en slachtrituelen, conversatietradities, handwerkclubs en andere oude gebruiken en rituelen centraal. Het gaat daarbij vooral om de wijze waarop hedendaagse beeldende kunstenaars tradities revitaliseren of in een ongebruikelijk daglicht plaatsen, waardoor we er fris of anders tegenaan gaan kijken en tradities gaan zien als ‘iets vanons’ dat de moeite is om te behouden of in elk geval over na te denken. De deelnemende kunstenaars incorporeren het oude in het nieuwe. Zij plaatsen overgeleverd cultureel erfgoed in een actuele context.

Hoe bepalend is geboortegrond voor de ontwikkeling van een mens en welke rol spelen invloeden van buitenaf? Leiden globalisering, interculturele kruisbestuivingen, grensoverschrijdend toerisme, modern nomadisme tot een universele mens of wordt de smeltkroesgedachte ingehaald door een hernieuwde oriëntatie op plaatsgebonden gewoonten en gebruiken, normen en waarden, volksaard en culturele identiteit? Dat zijn vragen die hardop gesteld worden. Hedendaagse kunst wordt onder meer gepresenteerd in relatie tot 17de-eeuwse en 18de-eeuwse schilderijen en kunstvoorwerpen uit de collectie van Stedelijk Museum Zwolle. De eigentijdse installaties bevragen de specifieke Nederlandse mentaliteit en de levenswijze die daarmee verbonden is. Op enkele locaties in de Zwolse binnenstad zoomen kunstenaars in op deelaspecten, zoals aarden en geaard zijn, volksaard en volkscultuur, folklore, identiteit, verbondenheid met de plek, vermenging van culturele entiteiten en versmelting van identiteiten.

‘Rituelen’ wordt onder verantwoordelijkheid van curator actuele kunst Wim van der Beek (Kunst & Zo) gerealiseerd in nauwe samenwerking met Stedelijk Museum Zwolle, expositieruimte KCO en Galerie Het Langhuis.  De deelnemers aan ‘Rituelen’ maken zichtbaar hoe onze mentaliteit en onze huidige samenleving zich verhouden tot  de manier waarop wij omgaan met overgeleverd cultureel erfgoed en met de oude filosofieën en ideologieën die daaraan ten grondslag liggen. Vanuit verschillende vertrekpunten maken kunstenaars een vertaalslag naar actuele situaties.

Omdat de tentoonstellingsperiode voorafgaat aan de opening van de Hanzelijn en de festiviteiten die rondom die gebeurtenis georganiseerd worden, haken de stedelijke musea in de Hanzesteden Kampen en Zutphen aan bij het kunstproject ‘Rituelen’ met eigen presentaties. De culturele identiteit van de bevolking van Zwolle en andere Hanzesteden staat daarin centraal. Beeldende kunstenaars realiseren projecten in samenwerking met groepen uit de samenleving die zich bezighouden met uitingen van volkskunst en/of volkscultuur.


Periode

  • 9 september 2012 t/m 16 november 2012.
  • Opening: zondagmiddag 9 september 2012, Stedelijk Museum Zwolle.
  • De tentoonstellingen zijn ook al te bezichtigen tijdens de Open Monumentendag op zaterdag 8 september 2012.

Presentatievorm

  • Cyclus van tentoonstellingen in Zwolle.
  • Ter gelegenheid van de opening van de Hanzelijn haken de stedelijke musea van Kampen en Zutphen aan met eigen presentaties en tentoonstellingen die aanvullend zijn op het programma dat Kunst & Zo en Stedelijk Museum Zwolle organiseren in het kader van ‘Rituelen’.
  • Lezingen en activiteiten binnen het kader van volkskunst, volksaard, versmelting van culturele identiteiten en kruisbestuivingen tussen verschillende (volks)culturen.
    Activiteiten m.b.t. de specifieke aard en identiteit van de Hanzesteden en hun bewoners t.g.v. de opening van de Hanzelijn.

Locaties

  • Stedelijk Museum Zwolle
  • Tentoonstellingsruimte KCO
  • Galerie Het Langhuis
  • Kunstencentrum Muzerie

Voorlopige deelnemerslijst

  • Loes Heebink
  • Jeanette Hoekstra
  • Ellen Korth (D)
  • Handwerkclubs, jagersverenigingen e.a.
  • Marc Vellay (Frankrijk) 
  • Cor Wobma

Strategische partners

  • Stedelijk Museum Kampen
  • Stedelijk Museum Zutphen